Bij het kiezen van een APEL EAW richtkijkermontage volstaat het niet om montageringen met dezelfde diameter als de richtkijkerbuis te zoeken. Voor een veilige installatie en een natuurlijke schiethouding moeten het geweer, de montagebasissen, het montagesysteem, de richtkijker, de BH-maat en de geometrie van de volledige configuratie bij elkaar passen.
In deze gids leggen we uit wat BH bij APEL EAW montages betekent, hoe je deze maat interpreteert, welke verschillen er bestaan tussen de belangrijkste EAW-montagesystemen en welke gegevens je moet controleren voordat je een bepaalde uitvoering kiest.
Kort antwoord: BH is afkomstig van het Duitse woord Bauhöhe en betekent bouwhoogte of montagehoogte, uitgedrukt in millimeters. Een grotere BH plaatst het betreffende onderdeel hoger. Er bestaat echter geen universele regel zoals “BH10 past bij elke richtkijker met een 42 mm-objectief”. De compatibiliteit hangt ook af van het EAW-systeem, de montagebasis, het geweermodel, de richtkijkerbuis en de werkelijke buitendiameter van de objectiefbehuizing.
Wat betekent BH bij een APEL EAW montage?
In de technische documentatie van EAW staat BH voor Bauhöhe, oftewel de bouwhoogte in millimeters. BH10 geeft bijvoorbeeld een BH-maat van 10 mm aan en BH17 een maat van 17 mm.
Met deze waarde kunnen verschillende hoogtes binnen dezelfde product- of montagefamilie worden vergeleken. De maat geeft echter niet automatisch aan welke maximale objectiefdiameter kan worden gemonteerd. Het meetreferentiepunt kan verschillen tussen montageringen, voor- en achtervoeten, montagebasissen, bovendelen voor richtkijkers met geïntegreerde rail en complete montages.
Twee onderdelen met dezelfde BH kunnen daardoor een verschillende uiteindelijke montagehoogte opleveren wanneer ze op verschillende geweren, basissen of montagesystemen worden gebruikt.
Oriëntatietabel voor BH-maten
De onderstaande indeling helpt om de beschikbare bouwhoogtes binnen dezelfde APEL EAW-productfamilie met elkaar te vergelijken. Ze vervangt niet de controle van het exacte artikelnummer en de technische tekening.
| BH-maat | Relatieve positie | Wat moet worden gecontroleerd? |
|---|---|---|
| BH 3 tot BH 8 | Zeer lage uitvoering binnen de betreffende productfamilie. | Ruimte boven de loop, kast, open richtmiddelen en objectiefdoppen. |
| BH 9 tot BH 12 | Lage uitvoering. | Geometrie van de montagebasis en buitendiameter van de objectiefbehuizing. |
| BH 12,5 tot BH 16,5 | Middelhoge uitvoering. | Totale hoogte, schiethouding, wangsteun en vrije beweging van de grendel. |
| BH 17 tot BH 20 | Hoge uitvoering binnen de betreffende familie. | Wangsteun, oogafstand en de werkelijke noodzaak van extra hoogte. |
| BH hoger dan 20 | Bijzonder hoge uitvoering. | Exacte compatibiliteit en ergonomie van de volledige geweer-optiekcombinatie. |
Belangrijk: de aanduidingen zeer laag, laag, middelhoog en hoog zijn alleen bedoeld als onderlinge vergelijking. Ze betekenen niet dat een bepaalde BH automatisch geschikt is voor richtkijkers met een objectief van 42, 50 of 56 mm.
Objectief, objectiefbehuizing en richtkijkerbuis: drie verschillende maten
Een van de meest gemaakte fouten is het verwarren van de nominale objectiefdiameter met de buitendiameter van de objectiefbehuizing of met de diameter van de centrale richtkijkerbuis.
- Nominale objectiefdiameter: deze waarde staat normaal in de modelaanduiding, bijvoorbeeld 3-12x56. In dit voorbeeld is 56 mm de nominale optische diameter van het objectief.
- Buitendiameter van de objectiefbehuizing: deze omvat ook de behuizing rondom de lens en is normaal groter dan de nominale objectiefdiameter.
- Diameter van de richtkijkerbuis: deze moet exact overeenkomen met de binnendiameter van de montageringen, bijvoorbeeld 1 inch of 25,4 mm, 30 mm, 34 mm of 36 mm.
Een richtkijker met de aanduiding 3-12x56 heeft dus niet noodzakelijk een buitendiameter van exact 56 mm. De objectiefbehuizing voegt meestal enkele millimeters toe. Meet de werkelijke diameter met een schuifmaat of raadpleeg de technische tekening van de fabrikant.
De minimale montagehoogte berekenen
Voor een eerste geometrische controle kan de volgende formule worden gebruikt:
Minimale hoogte van de optische as boven de basis = buitenstraal van de objectiefbehuizing − hoogteverschil tussen basis en loop + veiligheidsmarge
Voor deze berekening zijn drie gegevens nodig:
- Meet de buitendiameter van de objectiefbehuizing en deel deze door twee.
- Meet het verticale verschil tussen de bovenzijde van de montagebasis of rail en het dichtstbijzijnde punt van de loop, kast of open richtmiddelen.
- Voeg een kleine veiligheidsmarge toe om contact te voorkomen en ruimte te houden voor eventuele objectiefdoppen.
Het resultaat is de ongeveer benodigde minimumhoogte van de optische as boven het referentievlak. Deze waarde is niet automatisch gelijk aan de BH van een EAW-onderdeel. Controleer in de technische tekening vanaf welk punt de BH wordt gemeten en welke totale montagehoogte de complete configuratie oplevert.
Voorbeelden voor objectieven van 42, 50 en 56 mm
De onderstaande voorbeelden tonen de berekeningsmethode. De gebruikte buitendiameters zijn voorbeelden; meet altijd de werkelijk te monteren richtkijker.
| Richtkijker | Voorbeeld buitendiameter | Beschikbaar hoogteverschil | Veiligheidsmarge | Geschatte minimale hoogte van de as |
|---|---|---|---|---|
| 42 mm-objectief | 48 mm: straal van 24 mm | 8 mm | 2 mm | 24 − 8 + 2 = 18 mm |
| 50 mm-objectief | 57 mm: straal van 28,5 mm | 8 mm | 2 mm | 28,5 − 8 + 2 = 22,5 mm |
| 56 mm-objectief | 63 mm: straal van 31,5 mm | 8 mm | 2 mm | 31,5 − 8 + 2 = 25,5 mm |
Deze resultaten mogen niet rechtstreeks als BH-waarden in het productfilter worden gezocht. Bepaal eerst de benodigde totale hoogte. Controleer daarna welke combinatie van montagebasis, voorvoet, achtervoet, montagering of railbovenstuk deze hoogte op het betreffende geweer oplevert.
Snelle oriëntatie op basis van de objectiefmaat
| Configuratie | Gebruikelijk uitgangspunt | Essentiële controle |
|---|---|---|
| 42 mm-objectief | Kies een lage montage wanneer voldoende ruimte beschikbaar is. | Buitendiameter, open richtmiddelen en loopprofiel. |
| 50 mm-objectief | Vaak is een middelhoge montage nodig. | Hoogte van de basis, objectiefdoppen en positie van het oculair. |
| 56 mm-objectief | Meestal is een middelhoge of hoge configuratie nodig. | Werkelijke buitendiameter en afstand tot de loop. |
| Richtkijkerbuis van 34 of 36 mm | Montageringen met de exacte diameter en geschikte hoogte. | Verwar de buisdiameter niet met de objectiefdiameter. |
| Zeiss- of Swarovski-rail | Bovenstuk dat geschikt is voor de geïntegreerde richtkijkerrail. | Exact railtype en bijbehorend EAW-artikelnummer. |
Welk APEL EAW montagesysteem heb je nodig?
APEL EAW produceert verschillende systemen omdat niet elk geweer, iedere optiek en elke toepassing dezelfde oplossing vraagt. De keuze begint bij het exacte geweermodel en de beschikbare montage-interface, niet alleen bij het merk van de richtkijker.
EAW zwenkmontages
De APEL EAW zwenkmontage is een van de bekendste oplossingen van het merk. Het systeem gebruikt doorgaans een zwenkbare voorvoet en een achterste vergrendeling die op het geweer is afgestemd. De richtkijker kan worden verwijderd en het systeem is ontworpen voor een hoge herhaalnauwkeurigheid wanneer alle onderdelen correct zijn gekozen, gemonteerd en afgesteld.
Een zwenkmontage kan bijzonder geschikt zijn wanneer de richtkijker voor transport of onderhoud wordt verwijderd, wanneer de open richtmiddelen bruikbaar moeten blijven of wanneer een tweede compatibele optiek wordt gebruikt.
Afhankelijk van de uitvoering kunnen de voor- en achtervoet worden afgesteld en kunnen bepaalde toleranties worden gecompenseerd. Ook bij een herhaalnauwkeurig systeem is het verstandig om het trefpunt te controleren nadat een optiek is verwijderd, teruggeplaatst of vervangen.
EAW schuif- en opklapmontages
EAW schuif- en opklapmontages vormen een andere afneembare oplossing voor compatibele geweren en montagerails. Er bestaan uitvoeringen met montageringen, bovendelen voor richtkijkers met een geïntegreerde rail en configuraties voor Picatinny- of Weaver-rails.
Controleer vóór de keuze het railtype, de breedte en positie van de dwarsgroeven, het vergrendelingssysteem en de bovenste interface van de richtkijker.
EAW haakmontages
Haakmontages zijn een klassieke oplossing die veel voorkomt op traditionele Europese jachtwapens. Een correcte passing vereist specialistische kennis, vooral wanneer de montagebasissen aan het wapen moeten worden aangepast.
Een haakmontage mag niet worden verward met een moderne montage die eenvoudig op een rail wordt vastgeschroefd. Wanneer het geweer al over een haakmontage beschikt, moeten de bestaande onderdelen eerst worden geïdentificeerd en opgemeten.
APEL EAW Blue Line
De EAW Blue Line omvat verschillende montageoplossingen voor jacht en sportschieten. Afhankelijk van het model kan de serie opklap-, blok- en zwenkmontages bevatten. Compatibiliteit met andere EAW-onderdelen mag alleen worden aangenomen wanneer deze voor het exacte artikelnummer wordt vermeld.
EAW Black Line
De EAW Black Line is gericht op professionele, sportieve en langeafstandsconfiguraties. Deze productlijn omvat technische montageoplossingen zoals montages met ingebouwde voorhelling en systemen voor veeleisende optische configuraties.
Voorhelling, normaal aangegeven in MOA of milliradiaal, mag niet worden verward met BH. BH beschrijft een constructieve hoogte, terwijl voorhelling de hoek tussen de richtkijker en de loopas verandert.
Additief vervaardigde EAW-onderdelen
EAW gebruikt ook additieve productietechnieken voor bepaalde componenten en specialistische oplossingen. Ongeacht de productiemethode moeten het exacte artikelnummer, materiaal, de interface en de bedoelde toepassing worden gecontroleerd.
Montageringen of een montage voor een geïntegreerde richtkijkerrail?
Een richtkijker wordt gewoonlijk op een van twee manieren aan de montage bevestigd:
- Met montageringen: de binnendiameter van de ringen moet exact overeenkomen met de richtkijkerbuis, bijvoorbeeld 1 inch, 30 mm, 34 mm of 36 mm.
- Met een geïntegreerde rail: de richtkijker heeft een specifieke onderste interface, zoals een Zeiss-rail, Swarovski SR-rail, Schmidt & Bender Convex-rail of een ander compatibel systeem.
Een ring van 30 mm mag niet op een richtkijkerbuis van 1 inch worden gebruikt, ook al lijkt het maatverschil klein. Geïntegreerde rails zijn evenmin automatisch onderling uitwisselbaar: elk systeem heeft zijn eigen geometrie.
Weaver en Picatinny: vergelijkbaar, maar niet identiek
Weaver- en Picatinny-rails gebruiken beide dwarsgroeven en kunnen sterk op elkaar lijken, maar er bestaan maatverschillen. Veel Weaver-accessoires passen op bepaalde Picatinny-rails, terwijl een Picatinny-terugslagstop mogelijk niet in een smallere Weaver-groef past.
Controleer de technische gegevens van zowel de rail als de montage. Belangrijke punten zijn de breedte van de terugslagstop, de afmetingen en positie van de dwarsgroeven en de beschikbare montagelengte.
Bij geweren met een krachtige terugslag moet de terugslagstop correct tegen de daarvoor bestemde groef steunen om verschuiving in de lengterichting te voorkomen.
Een APEL EAW montage stap voor stap kiezen
- Identificeer het geweer: fabrikant, model, uitvoering, actielengte en indien nodig bouwjaar.
- Controleer de interface: modelspecifieke basissen, Picatinny-rail, Weaver-rail, zwaluwstaart of een ander systeem.
- Identificeer de richtkijker: volledig model, diameter van de richtkijkerbuis of type geïntegreerde rail.
- Meet de objectiefbehuizing: gebruik de werkelijke buitendiameter en niet alleen de nominale objectiefmaat.
- Bereken de minimale hoogte: houd rekening met de loop, kast, open richtmiddelen, objectiefdoppen en accessoires.
- Kies het systeem: zwenkmontage, schuif- of opklapmontage, vaste ringen op een rail of een montage voor een geïntegreerde rail.
- Controleer het artikelnummer: raadpleeg de technische gegevens en tekening van het exacte EAW-onderdeel.
- Beoordeel de schiethouding: de richtkijker moet zo laag mogelijk staan zonder de vrije ruimte, oogafstand of wangsteun te beïnvloeden.
Praktische keuzevoorbeelden
Bersjachtgeweer met een 3-12x50-richtkijker en 30 mm-buis
Meet eerst de buitendiameter van de objectiefbehuizing. Bepaal daarna de montagebasis van het geweer en bereken de vereiste hoogte. Wanneer de richtkijker voor transport of onderhoud moet worden verwijderd, kan een compatibele zwenk- of opklapmontage geschikt zijn. De montageringen moeten exact 30 mm zijn.
Aanzitgeweer met een 2,5-15x56-richtkijker
Een objectief van 56 mm heeft vaak meer ruimte boven de loop nodig dan een model van 42 mm. Kies echter niet automatisch de hoogste BH. Een onnodig hoge montage kan de wangsteun en hoofdpositie verslechteren. Meet de werkelijke buitendiameter, objectiefdoppen en geometrie van het geweer.
Richtkijker met Zeiss- of Swarovski-rail
Bij deze configuratie worden geen ringen op basis van de buisdiameter gekozen. Er is een bovenstuk nodig dat exact bij de geïntegreerde rail past. Controleer daarnaast de uiteindelijke hoogte, de positie in de lengterichting en de vereiste oogafstand.
Red dot voor drukjacht
Een red dot vereist een basis of adapter die bij het specifieke montageprofiel past. Een lage montage heeft meestal de voorkeur voor een snelle en natuurlijke aanslag, zolang de kast, grendel en open richtmiddelen vrij blijven.
Wisselen tussen een dagrichtkijker en een tweede optiek
Wanneer twee optieken op hetzelfde geweer worden gebruikt, heeft iedere optiek correct passende en afgestelde montageonderdelen nodig. Ook bij een systeem dat voor herhaalnauwkeurigheid is ontworpen, moet het trefpunt na iedere wissel worden gecontroleerd.
Correct aanhaalmoment voor basissen en montageringen
Onvoldoende aangedraaide bevestigingen kunnen onder terugslag verschuiven. Een te hoog aanhaalmoment kan de richtkijkerbuis beschadigen of vervormen, de interne verstelinrichting beïnvloeden of schroeven en schroefdraad beschadigen.
Hoofdregel: volg de specificaties van de fabrikant van de montage en de richtkijker voor de exacte producten. Wanneer de maximale waarden verschillen, moet de laagste waarde worden aangehouden.
Er bestaat geen universeel aanhaalmoment voor alle montageringen, basissen en richtkijkers. De correcte waarde hangt af van de schroefmaat, materialen, schroefdraad, oppervlaktebehandeling, constructie van de ringen en de belasting die de richtkijkerbuis aankan.
Goede montagepraktijk
- Werk uitsluitend aan een volledig ongeladen geweer.
- Reinig de contactvlakken en controleer ze op bramen en vuil.
- Gebruik passend en onbeschadigd gereedschap.
- Plaats de richtkijker spanningsvrij in de ringen.
- Stel de oogafstand vanuit een realistische schiethouding in.
- Zet het dradenkruis waterpas voordat de schroeven definitief worden aangedraaid.
- Draai de bevestigingen geleidelijk en gelijkmatig aan.
- Gebruik een geschikte momentschroevendraaier wanneer een aanhaalmoment is opgegeven.
- Gebruik geen lijm, opvulmateriaal of schroefdraadborgmiddel tenzij dit uitdrukkelijk is toegestaan.
- Controleer de beweging van de grendel en de vrije ruimte rondom de richtkijker.
- Schiet het geweer in en controleer de montage daarna opnieuw.
Wanneer de installatie het passend maken van basissen, het afstellen van zwenkvoeten, het corrigeren van spanning of werkzaamheden aan de kast van het geweer vereist, moet dit door een gekwalificeerde wapensmid worden uitgevoerd.
Veelvoorkomende problemen en mogelijke oorzaken
| Probleem | Mogelijke oorzaak | Wat controleren? |
|---|---|---|
| Objectiefbehuizing raakt de loop | Onvoldoende hoogte of een grotere buitendiameter dan verwacht. | Objectiefbehuizing, BH, montagebasis en beschikbare ruimte. |
| Richtkijker staat te hoog | Onnodig hoge montageconfiguratie. | Of een lagere uitvoering zonder contact mogelijk is. |
| Trefpunt verandert | Speling, onjuist aanhaalmoment, slecht contact of incompatibele onderdelen. | Basissen, schroeven, vergrendelingen, contactvlakken en inschieten. |
| Richtkijker verschuift in de ringen | Onjuiste ringdiameter, vervuilde oppervlakken of verkeerd aanhaalmoment. | Buisdiameter, reinheid en specificaties van de fabrikant. |
| Versteltorens worden ongewoon zwaar bedienbaar | Mogelijke spanning of te hoge druk op de richtkijkerbuis. | Uitlijning van de ringen en toegepast aanhaalmoment. |
Onderdelen van een APEL EAW montage
Afhankelijk van het systeem kan een APEL EAW-configuratie bestaan uit voor- en achterbasissen, voor- en achtervoeten, bovendelen, montageringen, hendels, vergrendelingen, rails, schroeven en adapters. Onderdelen die op elkaar lijken, zijn niet automatisch uitwisselbaar.
Om een vervangend onderdeel correct te identificeren, zijn bij voorkeur het EAW-artikelnummer, het exacte geweermodel, de richtkijker, het gemonteerde systeem en de afmetingen van de bestaande onderdelen nodig. Een algemene omschrijving zoals “EAW achtervoet” is meestal onvoldoende om de compatibiliteit vast te stellen.
Veelgestelde vragen over APEL EAW montages en BH
Wat betekent BH bij een APEL EAW montage?
BH is afkomstig van het Duitse woord Bauhöhe en betekent bouwhoogte of montagehoogte. De waarde wordt in millimeters uitgedrukt en beschrijft de hoogte van een onderdeel volgens de bijbehorende technische EAW-specificatie.
Past BH10 bij een richtkijker met een 42 mm-objectief?
Dat kan niet op basis van alleen deze twee gegevens worden bevestigd. Controleer ook de buitendiameter van de objectiefbehuizing, het BH-referentiepunt, de montagebasis, het geweermodel en de uiteindelijke hoogte van de optische as.
Welke BH heb ik nodig voor een richtkijker met een 56 mm-objectief?
Een objectief van 56 mm heeft vaak meer ruimte nodig dan een model van 42 mm, maar er bestaat geen universele BH. Meet de buitendiameter van de objectiefbehuizing en het hoogteverschil tussen de basis en de loop. Bereken daarna de minimale ashoogte en controleer de bijbehorende technische EAW-tekening.
Bepaalt de objectiefdiameter de maat van de montageringen?
Nee. De ringdiameter moet exact overeenkomen met de richtkijkerbuis, bijvoorbeeld 1 inch, 30 mm, 34 mm of 36 mm. De buitendiameter van de objectiefbehuizing wordt gebruikt om de benodigde montagehoogte te bepalen.
Past een Weaver-montage op een Picatinny-rail?
Dat is in veel gevallen mogelijk, maar mag niet worden aangenomen. Controleer de terugslagstop, de afmetingen van de dwarsgroeven en de door de fabrikant opgegeven compatibiliteit.
Wat is het verschil tussen een zwenkmontage en een opklapmontage?
Bij een zwenkmontage wordt de voorvoet in de opname geplaatst en gedraaid voordat de achtervoet wordt vergrendeld. Een opklapmontage gebruikt een eigen steun- en vergrendelingssysteem op compatibele basissen of rails.
Behoudt een EAW zwenkmontage het trefpunt?
Het systeem is ontworpen voor een hoge herhaalnauwkeurigheid wanneer het correct wordt geïnstalleerd en afgesteld. Het blijft verstandig om het trefpunt te controleren nadat een optiek is verwijderd, teruggeplaatst of vervangen.
Welk aanhaalmoment moet voor montageringen worden gebruikt?
Gebruik de specificaties van de fabrikant van de richtkijker en de montage voor de exacte producten. Wanneer de maximale waarden verschillen, gebruik je de laagste waarde. Er bestaat geen universeel aanhaalmoment voor alle montageringen.
Moet schroefdraadborgmiddel worden gebruikt?
Alleen wanneer dit in de instructies van het betreffende onderdeel uitdrukkelijk wordt toegestaan. Het middel en de hoeveelheid moeten geschikt zijn voor de schroefdraad en latere demontage mogelijk maken. Schroefdraadborgmiddel vervangt geen correcte montage.
Kan ik een APEL EAW montage zelf installeren?
Sommige systemen voor bestaande rails kunnen door een ervaren gebruiker volgens de instructies worden gemonteerd. Zwenk- en haakmontages en systemen die moeten worden aangepast of waarbij werkzaamheden aan het geweer nodig zijn, moeten door een gekwalificeerde wapensmid worden geïnstalleerd.
Welke gegevens zijn nodig om een compatibele montage te vinden?
Je hebt het exacte geweermodel en de uitvoering, de montage-interface, het volledige richtkijkermodel, de buisdiameter of geïntegreerde rail, de buitendiameter van de objectiefbehuizing en het beoogde gebruik nodig.
Vind de juiste APEL EAW richtkijkermontage
Bekijk APEL EAW zwenkmontages, montageringen, montagebasissen, voor- en achtervoeten, rails en onderdelen voor verschillende geweren en richtkijkers.
Heb je nog geen specifiek merk of montagesysteem gekozen? Vergelijk dan ons volledige assortiment richtkijkermontages, montagebasissen en montageringen.
Meer uitleg over montagebasissen, montageringen, Weaver- en Picatinny-rails en montagehoogte vind je in onze gids voor het kiezen van richtkijkermontages, ringen en rails.
